كانسارهاي مس و طلاي آهن اكسيدي و لزوم اكتشاف آنها در ايران

كانسارهاي مس و طلاي آهن اكسيدي و لزوم اكتشاف آنها در ايران

مقدمه:

آشنايي با مدل‌هاي كانساري مهم كه در مقياس جهاني مطرح گشته‌اند و ذخاير فلزي و يا غيرفلزي عمده‌اي را در برمي‌گيرند در چند دهه اخير نقش كليدي در اكتشاف و شناسايي معادن بزرگ و كوچك داشته است. بسياري از اين‌گونه مدل‌ها مانند انواع سيستم‌هاي مس پورفيري، انــواع تيپ‌هاي طلاي اپي‌ترمال و يا طلاي اروژني، فلزات پايه در ماسيوسولفايدها و تيپ‌هاي مختلف آن، الماس پايپ‌هاي كيمبرليتي، ذخاير تيپ مي‌سي‌سي‌پي، كانسارهاي آهن لايه‌اي (BIF) و غيره تا حدودي در ايران شناخت بيشتري از آنها وجود دارد هرچند كانسارهاي مربوط به برخي از اين مدل‌ها هنوز در ايران شناسايي نشده‌اند. مدل آهن اكسيدي (Iron Oxide Deposits) از جمله مدل‌هاي كانساري است كه عمدتا در دهه 1990 در سطح جهان به‌صورت گسترده مورد بررسي و تجزيه و تحليل زمين‌شناسان قرار گرفته و كانسارهاي مربوط به اين مدل به تدريج درصد عمده‌اي از ذخاير جهاني آهن، مس، طلا و عناصر نادر (Rare earth elements) و اورانيوم را به خود اختصاص مي‌دهند.

در ارتباط با خصوصيات زمين‌شناسي در اين‌گونه كانسارها تنوع زيادي ديده مي‌شود و همين تنوع باعث شده كه قرار دادن اين‌گونه كانسارها در قالب يك مدل همچنان بحث‌انگيز باشد. در برخي از آنها آهن كانه‌ عمده است و در برخي ديگر مس و طلا و يا اورانيوم و يا عناصر گروه پلاتين و عناصر نادر (REE)، تنوع در مينرال‌ها، آلتراسيون، سنگ‌هاي در برگيرنده كانسار و تنوع زياد شكل فضايي اين‌گونه كانسارها سبب ايجاد كردن زير گروه‌هايي براي اين مدل شده است ولي همان‌گونه كه از نامگذاري اين مدل مشخص مي‌شود وجه مشترك كانسارهاي آهن اكسيدي، وجود مقادير بالاي هماتيت و يا مگنتيت با مقدار Ti پايين (كمتر از 2 درصد Tio2)، وجود تركيبات مينرالي مس، طلا، عناصر نادر خاكي و همچنين گسترش آلتراسيون سديك در اين‌گونه كانسارهاست، ذيلا خصوصيات كلي كانسارهاي اين مدل به‌خصوص مدل مس و طلادار اين‌گونه كانسارها به نامIOCG) Iron Oxide Copper-gold Deposits) را مورد بررسي قرار مي‌دهيم تا با شناخت بيشتر آنها در ايران نيز بتوان معادن جديدي از اين‌گونه كانسارها را شناسايي و كشف كرد.



نويسنده: دكتر اكبر كريمي ـ شركت ملي صنايع مس ايران (Iron Oxide Copper-gold Deposits)

ادامه نوشته

تیپ های کانساری

سازمان زمین شناسی کانادا، درباره 9 تیپ کانساری عمده در دنیا (به ویژه در کانادا) مطالبی را به صورت گزارش منتشر نموده که در آدرس زیر موجود هستند. برخی از تیپ های کانساری عبارتند از ذخایر سولفید توده ای آتشفشان زاد، برون دمی - رسوبی (SEDEX)، کانسارهای پورفیری، ذخایر تیپ می سی سی پی (MVT)، کانسارهای سولفیدی ماگمایی مس - نیکل- عناصر گروه پلاتین، اورانیوم دگرشیبی، طلا - مس اکسید آهنی (IOCG)، طلای رگه ای (اپی ترمال، رگه های کوارتز - کربنات و ...) که برخی از این تیپ ها در کشورمان نیز پیدا می شوند. این گزارش ها حاوی مطالبی در مورد تعریف کانسار، توزیع جغرافیایی در دنیا، عیار و تناژ، کانی شناسی دگرسانی و کانسار، معیارهای اکتشافی و ... می باشند.

(با توجه به اینکه اخیرا لینک زیر تغییر یافته اگر دوستان مقاله ها را خواستند از طریق ایمیل یا ارسال نظارت به ما اطلاع دهند)

http://gsc.nrcan.gc.ca/mindep/synth_dep/index_e.php

مقاله درباره لیستونیت ها و شبه لیستونیت ها و اهمیت اقتصادی آنها

http://ifile.it/zw3mjv7/Mineralogy%20and%20geochemistry%20of%20listvenite%20and%20listvenite-like%20metasomatites%20from%20SE%20of%20Birjand.pdf

سال نو را به همه دوستان تبریک می گویم امیدوارم همه روزهایشان نوروز باشد.

همایش بین المللی گلدشمیت ۲۰۱۱

http://goldschmidt2011.org/index

Abstract submission: 15th February - 15th April

 

معرفی یک بانک اطلاعات جامع کانی ها

این سایت، یک بانک اطلاعاتی جامع از کانی ها و مفید برای کسانی است که در زمینه کانی شناسی، سنگ شناسی، زمین شناسی اقتصادی و اکتشاف مواد معدنی فعالیت می کنند. حتما ببینید و از امکانات متنوعی که در سایت برای جستجوی کانی ها بر اساس ویژگیهای فیزیکی و شیمیایی آنهاست استفاده کنید.

mindat.org online mineral database

Mindat.org is the largest mineral database and mineralogy reference website on the internet. This site contains worldwide data on minerals, mineral collecting, mineral localities and other mineralogical information.

This site is growing every day, with new mineral information, localities and photographs added by members.

مدلسازی کانسارها

 

یکی از موضوعات مهم در اکتشاف کانسارها و منابع معدنی یافتن الگوی تشکیل کانسار می باشد. این کار بر اساس داده های گردآوری شده در هر مرحله از پی جویی و اکتشاف انجام می شود و با به دست آمدن داده های جدید به روز می گردد و سپس با مدل های شناخته شده جهانی مقایسه می شوند تا مدل کانسار در حال اکتشاف مشخص شود. در حال حاضر چند منبع اینترنتی برای این کار وجود دارد که پیوندهای آن در زیر موجود است. البته کتاب آقای دکتر حسنی پاک نیز به زبان فارسی در مورد مدلسازی کانسارها موجود است که ترجمه مدلسازی کانسارها است که متن اصلی آن در سایت زیر موجود است

http://pubs.usgs.gov/bul/b2004/html/bullfrms.htm

 

http://pubs.usgs.gov/bul/b1693/

http://pubs.usgs.gov/bul/b2004/html/bullfrms.htm

http://pubs.usgs.gov/bul/b1693/html/bull7tkj.htm

فراخوان بیست و نهمین گردهمایی علوم زمین

 

در راستاى توسعه و تبادل نظر علمى و فنى و ارائه آخرين دستاوردهاى علمي پژوهشى مربوط به علوم زمين و به منظور بالا بردن سطح دانش زمين شناسي  با بهره ورى و کارائى بيشتر، سازمان زمين شناسى و اکتشافات معدنى کشور در نظر دارد بيست و نهمين گردهمائى علوم زمين را با استعانت از خداوند متعال در فضاى علمى و دوستانه در تاريخ هاى 26و27 بهمن ماه 1389 در محل اين سازمان برگزار نمايد . از کليه دانش پژوهان علوم زمين سراسر کشور دعوت مى نمايد تا با ارائه مقالات در هر چه پربار نمودن اين گرد همائى، برگزار کنندگان را يارى نمايد. به پیوند زیر برای دریافت فایل های ثبت نام و قالب مقالات مراجعه کنید

http://www.gsi.ir/Branches/Lang_fa/Page_05-11/WebsiteId_8/.html

 

کانی های با نام ایرانی

http://meg2010.mihanblog.com/post/82

کانی هایی با نام های ایرانی:

1-بیرونیت: سیلیکات کلسیم آبدار، این کانی در سال 1957میلادی کشف شد و به افتخار ابوریحان بیرونی نامگذاری شد.

2-آوسینیت: اکسید تالیم و آهن که در سال1958میلادی کشف شد وبه افتخار ابن سینا نامگذاری شد.ابن سینا اولین طبقه بندی کانی را در کتاب شفا آورده است.

3-تالمسیت: آرسنات آبدار کلسیم ، منیزیوم و باریم. این کانی در سال 1960میلادی در معدن قدیمی تالمسی در کنار دهی به همین نام در انارک یزد کشف شد.

4-ایرانیت: کرومات سرب آبدار.این کانی در سال1963در یکی از معادن قدیمی در شمال انارک کشف شد.

5-خونیت: کرومات سرب ، روی و مس.این کانی را اتمان و ادیب در سال1970 در معدن قدیمی خونی در شمال انارک کشف کردند.

6-انارکیت: کلرید بازی روی و مس.این کانی را اتمان وادیب در سال1972در انارک کشف ونام همین بخش را برای این کانی سبز رنگ انتخاب کردند.

7-خادمیت: سولفات بازی و آبدار آلومینیوم. این کانی راباریان ، برتلون وصدر زاده در ساغند یزدکشف کردندو به افتخار نصرا... خادم ،ریاست آن زمان سازمان زمین شناسی ایران، نام گذاری کردند.

مقالات زمین گرمایی

مقالاتی که در حوزه اکتشاف منابع زمین گرمایی در همایش های اخیر ارائه شده اند به شرح ذیل می باشند:

برآورد دماي مخزن زمين گرمايي محلات براساس اطلاعات چشمه هاي آبگرم(ارائه شده در 27 همايش سازمان زمين شناسي كشور)

Conceptual model on khorhe geothermal reservoir

. پذيرفته شده در همايش سازمان زمين شناسي آمريكا- انكارا- 2010

شناسايي نواحي مستعد زمين گرمايي در منطقه محلات به كمك داده هاي زمين شناسي (هجدهمین18 همايش بلورشناسي وكاني شناسي- تبريز- 1389)

شناسايي نواحي مستعد زمين گرمايي در منطقه محلات به كمك داده هاي مغناطيس سنجي هوايي و تطبيق آن با اطلاعات زمين شناسي (چهاردهمین همايش انجمن زمين شناسي و28 گردهمايي علوم زمين- اروميه -1389)

 

با توجه به اینکه اساس وبلاگها بر تبادل اطلاعات و دانش طرفین هست اگر دوستان عزیز و دانشجویانی که در زمینه پترولوژی و زمین شناسی اقتصادی تحقیق می کنند تمایل به همکاری مشترک پژوهشی در زمینه های تخصصی ما یا خودشون دارند در ای میل ما که در پروفایل مدیر وبلاگ درج شده پیغام بذارند. هر کدوم  از مقالاتی که در این وبلاگ درج شده را می تونیم در اختیار دوستان قرار بدیم.

ای میل ما [e-mail]

زمینه های تخصصی و مورد علاقه ما عبارتند از:

۱- اندازه گیری کمی بافتها و ویژگیهای هندسی بلورها در سنگهای آذرین و دگرگونی شامل

Crystal Size Distribution (CSD) پراکندگی اندازه بلورها

Spatial Distribution Pattern (SDP) الگوی توزیع فضایی بلورها

Crystal Shape شکل بلورها

Fractal Geometry  کاربرد هندسه فرکتال در پترولوژی

که در مورد هرکدام از این  روشهای نوین مطالعاتی در آینده بیشتر توضیح می دهیم

۲- کاربرد ریاضیات و کامپیوتر در علوم زمین و به ویژه پترولوژی و زمین شناسی اقتصادی

۳- لیستونیت ها و اهمیت اقتصادی آنها و مطالعه کانسارها

۴- GIS و دورسنجی

۵ مطالعات زمین گرمایی

۶- مدلسازی ژئوشیمیایی